ในที่สุดเราก็รู้ว่า"กิ้งกือ" มีกี่ขา!
posted on 29 Oct 2007 03:42 by nosalaryguy in 108-1009
หลังจากปล่อยให้ตัวเองตกอยู่ใน ห้วงอาลัยอาวรณ์ ซะหลายวัน (สังเกตจากเอ็นทรี่ที่ผ่านๆมา) อยู่ดีๆ ก็เกิดอยากรู้ขึ้นมาว่า จริงๆแล้ว "กิ้งกือมีกี่ขากันแน่?" ตอนแรกมันเป็นคำถามทีเล่นทีจริง ที่เขียนไว้กวนประสาทชาวบ้านในเอ็นทรี่ก่อนๆ (อ่านได้จากที่นี่ Entry-20071025) แต่พอจะลงมือนั่งนับเอง ก็เกรงว่า กว่าจะได้คำตอบ ก็คงหัวหงอกแถมตาบอดกันพอดี
"มันต้องมีใครซักคน เคยนับจำนวนขาของกิ้งกือ ไว้แล้วล่ะน่า" นึกถึง Google ขึ้นมาทันใด
อา... ได้ผลเกินคาดแฮะ ในที่สุดเราก็ได้รู้ว่า กิ้งกือมีกี่ขา?
เกริ่น ข้อมูลที่น่าสนใจของ กิ้งกือ
1. กิ้งกือ หรือ Millipedes ในภาษาอังกฤษ จัดว่าเป็นสัตว์ที่มีจำนวนขามากที่สุดในโลก (Leggiest Animal) เมื่อขุดรากศัพท์ภาษาละตินขึ้นมา จะได้ความว่า Milli = Thounsand และ Poda = Ped = Foot (ที่มา : Wiki ) แปลเป็นไทยอีกที ก็คือ "ตัว 1,000 ขา!" ด้วยเหตุนี้ หลายคนจึงพากันเชื่อว่า กิ้งกือมีขาเป็นพัน! (ใครเชื่อแบบนี้ ยกมือขึ้น... เอาล่ะ เอามือลงได้ครับ เพราะยังไงก็ไม่รู้อยู่ดี ว่าใครยกมือบ้าง) ส่วนรากศัพท์ภาษาไทยยังสืบไม่พบ มีแต่ผู้เชี่ยวชาญ (เดาสุ่ม) จาก สถาบันฟิโล่ตุตะ บอกว่า คำว่า กิ้งกือ มาจาก พิลึกกึกกือ (อย่าไปเชื่อมันเชียว!)
2. กิ้งกือ ถือเป็นญาติห่างๆของ แมลง , แมงมุม , ปู และ กุ้ง! ฯลฯ (ใครชอบกินปูกินกุ้ง ห้ามรังเกียจก้ิงกือนะจ้ะ!) หรือ สัตว์ประเภทที่มีเปลือกหุ้มเป็นปล้องๆ และมีขายื่นออกมาข้างลำตัว กิ้งกือ จัดอยู่ใน Class Diplopoda กลุ่ม Myriapoda (แปลว่าอะไร ก็ไม่รู้เหมือนกัน ดูที่มา : insected.arizona.edu) เมื่อ 200 กว่าปีที่แล้ว นักวิทยาศาสตร์ แยกประเภทของ กิ้งกือ ได้แค่ 7 สายพันธุ์ แต่ปัจจุบัน ใน "ฐานข้อมูลกิ้งกือโลก" มีการบันทึกและจำแนกความแตกต่าง ของกิ้งกือ ได้กว่า 12,000 สายพันธุ์ แต่ประเมินกันว่า จริงๆแล้ว มีกิ้งกือไม่น้อยกว่า 80,000 สายพันธุ์! บนโลกไปนี้ (ที่มา : fieldmuseum.org)
3. กิ้งกือ เป็นสัตว์ที่มีรูปร่างสมมาตรหรือร่างกาย 2 ข้างสมดุลกัน (Bilateral Symmetry) ปกติ ลำตัวแต่ละปล้องของกิ้งกือ จะมีขาโผล่ออกมาปล้องละ 2 คู่ หรือ 4 ขา ยกเว้นบางปล้องบริเวณส่วนหัว จะมีแค่ 1 คู่ ดังนั้น พวกมันจึงมี "จำนวนขา" เป็น "เลขคู่" (ยกเว้น บางตัวที่ พิการ , กลายพันธุ์ หรือ เป็น กิ้งกือนอกคอก!) ส่วน กิ้งกือน้อย ที่เกิดใหม่อาจจะมีขาไม่ถึง 10 ขาด้วยซ้ำไป!
กิ้งกือ ไม่ใช่สัตว์มีพิษ แต่เรามักจะสับสนพวกมันกับ พวกตะขาบ ตะเข็บ (Centipedes = ไอ้ตัวร้อยขา!) ซึ่งเป็นสัตว์มีพิษ กิ้งกือ ถือเป็นสัตว์ที่มีความสำคัญต่อระบบนิเวศของป่า หรือ แม้แต่บ้านเรือน เพราะมันทำหน้าที่ในการย่อยเศษขยะอินทรีย์ แล้วคืนธาตุอาหารสู่ผืนดิน กิ้งกือเป็น สัตว์มังสวิรัต นะจ้ะ มันกินแต่ซากพืชเป็นอาหารอย่างเดียว ส่วนพวก ตะขาบ มันกินสัตว์อื่นเป็นอาหาร (ถ้าอยากรู้มากกว่านี้ มีเอกสารภาษาไทยให้ดาวน์โหลดด้วยนะ : IntroMillipedThai.pdf)
4. เอาล่ะ พล่ามรายละเอียดแต่พองาม มาดู ข่าวเด่่นประเด็นร้อน ของกิ้งกือกันดีกว่า
เมื่อปีที่แล้ว วงการ กิ้งกือโลก ก็ได้ฮือฮากันเป็นครั้งแรกในรอบ 80 ปี เมื่อ Paul E. Marek & Jason E. Bond สองนักวิจัยหนุ่มผู้หลงใหลกิ้งกือเป็นชีวิตจิตใจ จาก East Carolina University ได้ค้นพบ กิ้งกือ ที่มีจำนวนขามากที่สุดในโลก ในรอบ 80 ปี! พวกเค้าไล่จับ กิ้งกือ แถว California จำนวน 12 ตัว มานั่งนับขาของพวกมัน (เห็นไหม ว่าเคยมีคนนับจำนวนขากิ้งกือไว้แล้ว อย่่างน้อยก็ 2 คน และมีกิ้งกือที่เคยถูกนับจำนวนขาแล้ว อย่างน้อยก็ 12 ตัว!) ผลที่ได้คือ กิ้งกือตัวเต็มวัยมีจำนวนขาตั้งแต่ 318 - 666 ขา และกิ้งกือตัวที่มีจำนวนขามากที่สุด คือ 666 ขา เป็น กิ้งกือเพศเมีย สายพันธุ์ Illacme Plenipes (มันชื่ออะไร ตามข่าวไม่ได้บอกไว้!)
Malek บอกว่า "ปกติกิ้งกือตัวเมียจะมีขามากกว่าตัวผู้ครับ และขาของพวกมันจะมีจำนวนเพิ่มขึ้นตามอายุด้วย" นอกจากนี้ Malek ยังได้เก็บ "Sperm" ของกิ้งกือตัวผู้ ไว้เป็นตัวอย่างด้วย! (อืม... หมอนี่ แฟนพันธุ์แท้กิ้งกือจริงๆ!)
ส่วน กิ้งกือที่มีจำนวนขามากที่สุดในโลกนั้น เท่าที่มีมนุษย์เคยนับไว้ คือ 742 ขา! เป็นสายพันธุ์ Illacme Plenipes เช่นเดียวกัน ค้นพบที่ Tobago เมื่อปี 1926 หรือ เมื่อ 80 ปีที่แล้วโน่นแน่ะ!
(ที่มา : sciencenews.org)
เป็นอันว่า กิ้งกือ ไม่ได้มี 1,000 ขา อย่างชื่อที่เรียกมัน หรืออย่างที่หลายๆคนเข้าใจ มากที่สุดเท่าที่มนุษย์เคยนับ คือ 742 ขาเท่านั้น! (ใช้คำว่า "742 ขาเท่านั้น" คงไม่เหมาะเท่าไหร่ ควรใช้คำว่า "ตั้ง 742 ขาาาา!")
มีใครสนใจจะ นับขากิ้งกือ ทำลายสถิติโลกไหมครับ?
ส่วนอีกข่าวนึง ก็น่าทึ่งไม่แพ้กัน เป็นข่าวของ เด็กไทยกับกิ้งกือครับ
เมื่อปี 2545 - 2546 เด็กไทย 3 คน คือ จารุพล สถิรพงษะสุทธิ , ณัฐดนัย ปุณณะนิธิ และ ภูมิยศ วิมลกิตติวัฒน์ ได้เสนอโครงงานวิทยาศาสตร์ชื่อ "ก้าวย่างไปกับกิ้งกือ (Walking With a Millipede)" ที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา เหตุมาจาก 1 ใน 3 คนนั้น ได้จับกิ้งกือมาแหย่เพื่อนๆ ให้โวยวายคลุ้งคลั่งเล่นๆ แล้วไม่รู้อีท่าไหน ถึงได้เกิดอยากรู้ว่า "กิ้งกือมันมีขาตั้งเยอะแยะ แล้วทำไมเวลาเดิน ขามันไม่พันกันหว่า?" นั่นแหละครับ คือที่มาของ โครงงานวิทยาศาสตร์รางวัลชนะเลิศประจำปี 2546 ในงานสัปดาห์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ ชนะเลิศระดับประเทศยังไม่พอ ยังไปชนะเลิศระดับโลกด้วย ในงาน the 2004 Intel International Science and Engineering Fair ที่ประเทศสหรัฐอเมริกาด้วย
เด็กพวกนี้ไม่ธรรมดาครับ เพราะได้ผลการศึกษาออกมาใน รูปของสมการคณิตศาสตร์ อธิบายการเคลื่อนที่ของขากิ้งกือ โดยมีทฤษฎีรองรับอีกต่างหาก! สรุปสั้นๆ เท่าที่ผู้ใหญ่สมองตื้ออย่างผมเข้าใจก็คือ กิ้งกือมันเคลื่อนขาแต่ละขาเป็นวงคลื่น (ภาษาคณิตศาสตร์ที่ผมไม่เข้าใจเรียกว่า "ไซคลอยด์ (Cycloid)" ใครลองอ่านเพิ่มเติมเอาเองได้ที่ : thailearn.net และ bbznet.com)
สมการการเดินของกิ้งกือ
อืม... โลกใบนี้ มีเรื่องที่เราไม่รู้อีกมากมายเลยทีเดียว การศึกษาสิ่งเล็กๆน้อยๆ ที่ดูเหมือนจะไม่สำคัญต่อชีวิตเราเลย อาจจะเปลี่ยนความเข้าใจที่เรามีต่อโลกใบนี้ ได้เหมือนกันนะครับ อย่างเรื่องของกิ้งกือเนี่ย ถ้าไม่มีใครไปนั่งนับขามัน เราก็คงไม่รู้หรอกว่า มันมีประโยชน์ต่อโลกยังไง หรือ ถ้าน้องๆเด็กไทยทั้ง 3 คนนั้น ไม่หาวิธีอธิบายลักษณะการเดินของกิ้งกือแล้วล่ะก็ เราก็คงไม่มีทางรู้ว่า ทำไมกิ้งกือถึงไม่สะดุดขาตัวเองหัวทิ่ม ทั้งๆที่มันมีขาตั้งหลายร้อยขา!
"ความไม่รู้" และ "ความอยากรู้" เป็นบ่อเกิดของ "ความรู้" ครับ

#1 By Pladao~* on 2007-10-29 05:33